Masz prawo nas wypróbować >>>

Ustalanie przebiegu granic nieruchomości

W wyroku z 6 kwietnia 2017 roku o sygn. akt III SA/Gd 93/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (dalej jako: WSA w Gdańsku) uznał, iż zgodne oświadczenie stron jest niewystarczające przy ustalaniu przebiegu granic działki.

WSA w Gdańsku rozpatrywał skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej jako: SKO) w przedmiocie stwierdzenia nieprawidłowości decyzji rozgraniczeniowej. Skarżący kwestionował decyzję SKO, w wyniku której geodeta dokonujący rozgraniczenia przedmiotowych działek, pozbawił jego matkę własności nieruchomości.

Zdaniem skarżącego, przy rozgraniczaniu nieruchomości geodeta powinien brać pod uwagę stan prawny nieruchomości, istniejące znaki, ślady graniczne, wcześniejszą dokumentację czy też punkty osnowy geodezyjnej, a nie jedynie zgodne oświadczenia woli stron postępowania. W protokole granicznym powinno nastąpić przyjęcie granic, które zostały ukształtowane w dawnych postępowaniach, a nie zmiana przebiegu dotychczas obowiązujących granic.

SKO zwróciło natomiast uwagę, że w protokole granicznym strony oświadczyły, iż nie zgłaszają zastrzeżeń co do przebiegu granic i że położenie znaków granicznych jest im znane, co potwierdziły własnoręcznymi podpisami.

WSA w Gdańsku wskazał, że istniejącym dowodom źródłowym w sprawach dotyczących ustalania przebiegu granic nieruchomości w postaci dokumentacji obrazującej stan prawny nieruchomości, w tym prawnym granicom zasięgu prawa własności, powinno się udzielać prymatu nad oświadczeniami woli, nawet jeśli są zgodne.

W orzecznictwie wskazuje się, że rozgraniczenie nieruchomości jest urzędowym ustaleniem przebiegu granicy pomiędzy dwoma nieruchomościami, dokonywanym w celu ustalenia zasięgu prawa własności w stosunku do gruntów sąsiednich (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 września 2015 roku, sygn. akt I OSK 2404/14).

Stosownie do art. 31 Ustawy z dnia 17 maja 1989 roku Prawo geodezyjne i kartograficzne geodeta ustala przebieg granic biorąc pod uwagę dostępne dowody źródłowe w sprawie. Dopiero jeśli brak jest danych lub stanowią one niepełny obraz stanu prawnego nieruchomości geodeta może ustalić przebieg granicy na podstawie zgodnego oświadczenia stron. Geodeta jest jednak zobowiązany do ustalenia przebiegu granicy prawnej w oparciu o stan prawny nieruchomości wynikający z prawa własności.

W orzecznictwie podkreśla się ponadto, że szczególnie istotne wady pracy geodezyjnej np. rozgraniczenie działek dokonane z pominięciem istniejących dokumentów, wyłącznie na podstawie oświadczenia stron, mogą stanowić podstawę dla stwierdzenia nieważności decyzji rozgraniczeniowej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 lutego 2017 roku, sygn. akt I OSK 2063/16).

Mając na uwadze powyższe, WSA w Gdańsku uznał, że wniesiona skarga zasługuje na uwzględnienie i uchylił decyzję SKO.

 


Blog Prawniczy

  • Obciążenie hipoteką nieruchomości powstałej w wyniku zniesienia odrębnej własności lokalu obciążonego hipoteką

    W uchwale z 8 grudnia 2017 roku o sygn. akt III CZP 77/17 Sąd Najwyższy uznał, że w razie zniesienia odrębnej własności lokalu obciążonego hipoteką, hipoteka obciąża nieruchomość, w której skład wchodzi lokal będący wcześniej przedmiotem odrębnej własności.

    Uchwała zapadła na tle sprawy, w której Sąd Rejonowy dokonał zniesienia odrębnej własności lokalu obciążonego hipoteką umowną kaucyjną oraz podziału nieruchomości, na której posadowiony był budynek mieszkalny z wyodrębnionymi lokalami (jeden z lokali nie był obciążony hipoteką).

    Hipoteka ustanowiona na nieruchomości lokalowej została wpisana do księgi wieczystej nieruchomości gruntowej stanowiącej współwłasność dwóch osób – po 1/2 części.

    Sąd Rejonowy wyrokiem nakazał zmienić wpis hipoteki umownej kaucyjnej na całej nieruchomości poprzez wpisanie jej na udziale we współwłasności nieruchomości gruntowej byłego właściciela nieruchomości lokalowej obciążonej wcześniej hipoteką.

    Sąd Okręgowy rozpoznając apelację powziął wątpliwość co do wpływu zniesienia odrębnej własności lokalu na losy ustanowionej na nim hipoteki i w związku z tym przedstawił Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia zagadnienie prawne.

    W omawianej uchwale Sąd Najwyższy podkreślił, że brak szczególnej regulacji, która chroniłaby wierzyciela hipotecznego w rozpatrywanym przypadku nie może być uznany za wynik decyzji ustawodawcy o nieistnieniu potrzeby udzielenia ochrony wierzycielowi hipotecznemu tylko za lukę legislacyjną.

    więcej
  • Oddanie dzieła a jego wykonanie

    W dniu 12 października 2017 roku Sąd Najwyższy wydał wyrok w sprawie o sygn. akt IV CSK 708/16, w którym rozstrzygnął kwestie wydania (oddania) dzieła i związanego z nim obowiązku odbioru dzieła na gruncie art 643 Kodeksu cywilnego (dalej jako: K.c.), zgodnie z którym:

    „Zamawiający obowiązany jest odebrać dzieło, które przyjmujący zamówienie wydaje mu zgodnie ze swym zobowiązaniem.”.

    W przedmiotowej sprawie powód (przyjmujący zamówienie) wniósł pozew przeciwko zamawiającemu o zasądzenie wynagrodzenia za wykonane dzieło. Sąd Okręgowy powództwo oddalił.

    Zgodnie z ustaleniami Sądu I instancji, łącząca strony umowa o dzieło zawierała klauzulę, zgodnie z którą zamawiający mógł odstąpić od umowy w razie przekroczenia przez przyjmującego zamówienie terminu określonego w umowie. Powód dostarczył zamawiającemu dzieło po upływie wskazanego wyżej terminu, przy czym zamawiający odstąpił od umowy pismem nadanym w urzędzie pocztowym, które dotarło do przyjmującego zamówienie po oddaniu przez niego dzieła.

    Sąd I instancji uznał, iż pozwany skutecznie odstąpił od umowy, a klauzulę umowną zawierającą prawo odstąpienia od umowy zakwalifikował jako lex commisoria w rozumieniu art. 492 K.c. o treści:

    „Jeżeli uprawnienie do odstąpienia od umowy wzajemnej zostało zastrzeżone na wypadek niewykonania zobowiązania w terminie ściśle określonym, strona uprawniona może w razie zwłoki drugiej strony odstąpić od umowy bez wyznaczenia terminu dodatkowego. To samo dotyczy wypadku, gdy wykonanie zobowiązania przez jedną ze stron po terminie nie miałoby dla drugiej strony znaczenia ze względu na właściwości zobowiązania albo ze względu na zamierzony przez nią cel umowy, wiadomy stronie będącej w zwłoce.”.

    więcej