Je\u015bli jeste\u015b zatrudniony na umow\u0119 o prac\u0119 w biurze architektonicznym lub projektowym pami\u0119taj o art. 12 ust. 1 ustawy z 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (dalej: praut). Wskazuje on, \u017ce je\u017celi ustawa lub umowa o prac\u0119 nie stanowi\u0105 inaczej, pracodawca, kt\u00f3rego pracownik stworzy\u0142 utw\u00f3r w wyniku wykonywania obowi\u0105zk\u00f3w ze stosunku pracy, nabywa z chwil\u0105 przyj\u0119cia utworu autorskie prawa maj\u0105tkowe w granicach wynikaj\u0105cych z celu umowy o prac\u0119 i zgodnego zamiaru stron.<\/p>\r\n
<\/p>\r\n
W sytuacji, gdy do obowi\u0105zk\u00f3w pracownika nale\u017cy wykonywanie dokumentacji projektowej, to z chwil\u0105 przyj\u0119cia ka\u017cdego kolejnego utworu, autorskie prawa maj\u0105tkowe do niego przechodz\u0105 na pracodawc\u0119.<\/p>\r\n
Podstaw\u0105 przej\u015bcia autorskich praw maj\u0105tkowych jest przyj\u0119cie utworu (art. 12 ust. 1 praut). Przyj\u0119cie jest o\u015bwiadczeniem woli pracodawcy, \u017ce utw\u00f3r zosta\u0142 przygotowany w spos\u00f3b nale\u017cyty. O\u015bwiadczenie to nie wymaga zgody pracownika i wywo\u0142uje skutki z chwil\u0105, gdy dojdzie do pracownika w taki spos\u00f3b, \u017ce mo\u017ce on zapozna\u0107 si\u0119 z jego tre\u015bci\u0105 (art. 61 \u00a7 1 Kodeksu cywilnego). Przyj\u0119cie utworu nie wymaga formy pisemnej ani \u017cadnej formy szczeg\u00f3lnej. Mo\u017ce nast\u0105pi\u0107 tak\u017ce w spos\u00f3b dorozumiany, np. gdy pracodawca zacz\u0105\u0142 korzysta\u0107 z utworu pracowniczego.<\/p>\r\n
Uzale\u017cnienie przej\u015bcia autorskich praw maj\u0105tkowych od przyj\u0119cia utworu przez pracodawc\u0119 ma charakter dyspozytywny, tj. dopuszczalne jest uregulowanie tej kwestii na podstawie umowy stron. Z tego wzgl\u0119du mo\u017cna np. wskaza\u0107 w umowie o prac\u0119, \u017ce pracodawca nabywa autorskie prawa maj\u0105tkowe z chwil\u0105 ustalenia utworu, tj. z momentem uzewn\u0119trznienia utworu w takiej formie, by by\u0142o mo\u017cliwe zapoznanie si\u0119 z nim przez inne osoby i odr\u00f3\u017cnienie go od innych dzie\u0142.<\/p>\r\n
Dla ustalania chwili przej\u015bcia autorskich praw maj\u0105tkowych pomocny mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c art. 13 praut stanowi\u0105cy, \u017ce je\u017celi pracodawca nie zawiadomi tw\u00f3rcy w terminie 6 miesi\u0119cy od dostarczenia utworu o jego nieprzyj\u0119ciu lub uzale\u017cnieniu przyj\u0119cia od dokonania okre\u015blonych zmian w wyznaczonym w tym celu odpowiednim terminie, uwa\u017ca si\u0119, \u017ce utw\u00f3r zosta\u0142 przyj\u0119ty bez zastrze\u017ce\u0144. Strony mog\u0105 jednak okre\u015bli\u0107 inny termin.<\/p>\r\n
Nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce wyj\u0105tek od regu\u0142y przej\u015bcia autorskich praw maj\u0105tkowych dotyczy utwor\u00f3w pracowniczych b\u0119d\u0105cych programami komputerowymi. W odniesieniu do tych utwor\u00f3w, nabycie autorskich praw maj\u0105tkowych nie jest zale\u017cne od z\u0142o\u017cenia o\u015bwiadczenia woli o przyj\u0119ciu, tylko nast\u0119puje \u201eautomatycznie\u201d z mocy ustawy, o ile umowa nie stanowi inaczej (art. 74 ust. 3 praut).<\/p>\r\n
Najwa\u017cniejszymi skutkami nabycia autorskich praw maj\u0105tkowych do utworu przez pracodawc\u0119 s\u0105 przede wszystkim: zobowi\u0105zanie si\u0119 pracodawcy wobec tw\u00f3rcy-pracownika do rozpowszechnienia stworzonego przez niego utworu pracowniczego (art. 12 ust. 2 praut) oraz nabycie przez pracodawc\u0119 w\u0142asno\u015bci przedmiotu, na kt\u00f3rym utw\u00f3r utrwalono chyba, \u017ce strony um\u00f3wi\u0142y si\u0119 inaczej (art. 12 ust. 3 praut).<\/p>\r\n
Prawo autorskie nie przewiduje dodatkowego wynagrodzenia dla pracownika z tytu\u0142u stworzenia utworu pracowniczego. Utw\u00f3r powstaje bowiem w wyniku wykonywania obowi\u0105zk\u00f3w ze stosunku pracy (art. 12 ust. 1 praut). Pracownik mo\u017ce jednak w umowie z pracodawc\u0105 okre\u015bli\u0107 dodatkowe wynagrodzenie, ale wymaga to odr\u0119bnych uzgodnie\u0144 mi\u0119dzy stronami.<\/p>\r\n
Nabycie utworu przez pracodawc\u0119 nie zmienia niczego w sferze autorskich praw osobistych tw\u00f3rcy-pracownika. Tw\u00f3rca nadal mo\u017ce \u017c\u0105da\u0107 oznaczenia utworu swoim imieniem i nazwiskiem, czy te\u017c ma prawo nadzoru nad sposobem korzystania z utworu (art. 16 praut).<\/p>\r\n
W praktyce zdarza si\u0119, \u017ce pracownik w umowie o prac\u0119 zobowi\u0105zuje si\u0119 do niewykonywania autorskich praw osobistych, co pozbawia go mo\u017cliwo\u015bci np. domagania si\u0119 oznaczenia utworu swoim nazwiskiem.<\/p>\r\n
Nale\u017cy tak\u017ce pami\u0119ta\u0107, \u017ce ustanie stosunku pracy (niezale\u017cnie od sposobu rozwi\u0105zania umowy o prac\u0119 \u2013 za wypowiedzeniem, bez wypowiedzenia, za porozumieniem stron, b\u0105d\u017a z up\u0142ywem czasu, na kt\u00f3ry umowa by\u0142a zawarta) nie powoduje zwrotnego przeniesienia autorskich praw maj\u0105tkowych na tw\u00f3rc\u0119-pracownika.<\/p>\r\n
Je\u015bli potrzebujesz pomocy prawnej w sprawach dotycz\u0105cych praw autorskich to zadzwo\u0144 pod numer 61 852 26 10<\/a> lub napisz e-mail na adres\u00a0pmj@jarzpartner.pl<\/a>\u00a0i\u00a0um\u00f3w si\u0119 na\u00a0pierwsz\u0105 konsultacj\u0119 w\u00a0Kancelarii Prawnej Jarzy\u0144ski & Wsp\u00f3lnicy.<\/strong><\/p>\r\n\t\t